Dat kleine woordje ‘nee’. Zeg eens eerlijk… Zou jij het ook niet eens wat vaker mogen gebruiken? Nee zeggen is voor veel vrouwen een uitdaging. Zichzelf wegcijferen en ten koste van zichzelf klaar staan voor een ander lijkt een nieuwe normaal geworden. Waarom doen we dat toch, ‘ja’ zeggen terwijl we eigenlijk ‘nee’ bedoelen?
Grofweg zijn er twee oorzaken voor dit gedrag. Enerzijds zit er een stukje gemak in ‘ja’ zeggen, en wordt nee zeggen als moeilijk ervaren. Anderzijds komt er ook een stukje angst bij kijken. We maken ons druk om wat de ander wel niet zal denken en hebben het gevoel ons te moeten verantwoorden. In deze blog ga ik op beide oorzaken iets dieper in, en geef ik je een aantal handvatten om nee te leren zeggen op een manier die bij jou past.
JA NATUURLIJK!
De eerste oorzaak is gemak. We zijn bijna allemaal geprogrammeerd om zonder na te denken “Ja natuurlijk” te roepen. Het floept er nou eenmaal makkelijk uit. Deels heeft dat te maken met de manier waarop we zijn opgevoed, hoe we het onze ouders zagen doen en wat we in onze directe omgeving zien gebeuren. Conditionering noem je dat. Je hebt het zo geleerd en er eigenlijk (tot nu) niet echt bij stil gestaan dat dit zo is.
Zo is de verwachting ontstaan dat ‘nee’ zeggen eigenlijk geen optie is en hebben we een automatisme ontwikkeld voor ‘ja’. Een gewoonte dus. En gewoontes afleren is nog niet zo gemakkelijk als het lijkt. Daar komt gedragsverandering bij kijken, dat kost moeite en inspanning. Het goede nieuws is dat niks onmogelijk is. Ook jij kan leren om deze gewoonte te keren. Dat je je nu bewust bent van het feit dat je als automatisch ‘ja’ roept als je iets gevraagd wordt is een mooie stap.
WEERSTAND
De tweede oorzaak dat we nee zeggen lastig vinden, is dat dit woordje vaak op weerstand stuit. Althans, dat denken we. Er zit een stukje angst onder.
We zijn bang om niet meer leuk gevonden te worden of om anderen teleur te stellen als we ‘nee’ zeggen. Dat heeft ook weer alles te maken met die programmering. Naast dat we automatisch ja zeggen, verwachten we ook bijna automatisch ja. Dat zou kunnen zorgen voor enig ongemak als het antwoord ineens nee wordt. En ongemak, daar blijven we het liefst zo ver mogelijk bij vandaan.
JA ZEGGEN TERWIJL JE ‘NEE’ BEDOELT
Ja zeggen terwijl je nee bedoelt lijkt dus gemakkelijker. Maar is dat wel zo?
Ja zeggen terwijl je iets eigenlijk niet wilt betekent dat je iets doet met tegenzin. Geloof jij écht dat de ander jou graag wil opzadelen met iets dat je liever niet zou doen?
Bekijk het eens andersom; Je vraagt je buurvouw of ze vanmiddag even een kop koffie komt drinken. Ze stemt in, en ’s middags zit ze bij je aan de keukentafel.
Hoe zou het voor je zijn als ze daar met tegenzin zou zitten? Als ze er zou zitten met tegenzin, omdat ze eigenlijk niet zo’n zin had in gezellig doen vandaag.
Ja zeggen terwijl je eigenlijk geen tijd hebt betekent dat je je moet haasten of iets anders moet laten vallen. Zou het écht zo zijn dat dingen half doen of laten makkelijker is dan ‘nee’ zeggen? Of is dit de fundering voor een knagend gevoel van tekortschieten en een schuldgevoel? Daar heb je uiteindelijk meer stress van.
MAAR HOE DOE JE DAT DAN? NEE ZEGGEN?
Een paar tips:
- Begin positief
Nee zeggen kan best op een positieve manier. Daardoor wordt het voor jou gemakkelijker voor zowel jezelf als de ontvanger. Als iemand je hulp vraagt zeg je bijvoorbeeld; “Ik zou wel graag willen, maar ik heb helaas vandaag geen tijd.” En als je uitgenodigd wordt voor een verjaardag, maar je bent eigenlijk te moe na een week werken zou je kunnen zeggen: “Dankjewel voor de uitnodiging, maar ik moet afslaan.”
- Biedt eventueel een alternatief
Je zou ervoor kunnen kiezen om een alternatief te bieden. Let hier wel goed op dat je naar je eigen gevoel luistert. Wil je echt een alternatief bieden, of voel je je daar enigszins toe verplicht? Als het goed voelt en je toch een alternatief wilt noemen, doe dat dan vooral. Zeg bijvoorbeeld: “Vandaag heb ik geen tijd om je te helpen, maar morgenmiddag zou ik wel tijd willen maken.”
- Je hoeft je niet te verantwoorden
Eerlijkheid duurt het langst, maar dat betekent niet dat je jezelf hoeft te verantwoorden. Als jij wilt toelichten waarom je nee zegt is dat helemaal prima. Maar bedenk je dat het je goed recht is om nee te zeggen. Je bent de ander geen uitleg verschuldigd, voel je daar dus ook zeker niet toe verplicht.
wees lief VOOR JEZELF
Natuurlijk hoef je niet altijd je kont tegen de krib te gooien en uiteraard is het niet handig om altijd maar nee te zeggen.
Maar zorg wel goed voor jezelf!
Voel wat voor jou een passend antwoord is. Stop met jezelf wegcijferen en geef je grenzen aan. Zoals je hebt kunnen lezen kan dat heel goed op een manier die bij jou past. Blijft het lastig en merk je dat je jezelf toch vaak op de laatste plek zet? Schroom dan niet om contact te zoeken, ik denk graag met je mee!